Canan Kaftancıoğlu hakkında zorla getirme kararı

İstanbul 53. Asliye Ceza Mahkemesi'nde yargılanan Canan Kaftancıoğlu hakkında, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a yönelik ifadeleri nedeniyle açılan "Cumhurbaşkanı'na hakaret" davasının ilk duruşmasında mahkeme, sanık hakkında zorla getirme emri çıkardı. Kaftancıoğlu duruşmaya katılmadı.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Basın Suçları Soruşturma Bürosu, 12 Ağustos 2022'de İstanbul Planlama Ajansı merkezinde yapılan toplantıda Kaftancıoğlu'nun sarf ettiği sözlerin Cumhurbaşkanı'na yönelik hakaret niteliğinde olduğunu savunuyor. Kaftancıoğlu, savunmasında konuşmasındaki ifadelerin siyasi tartışma kapsamında eleştirel bir mahiyette kullanıldığını ve küçük düşürme ya da aşağılama kastının olmadığını ileri sürmüştü.

Mahkeme tarafından duruşma eksikliklerin giderilmesi amacıyla ertelendi. Gelecek oturumda yapılacak duruşmaya Kaftancıoğlu'nun katılıp katılmayacağı belirsiz. Duruşmada tarafların avukatları hazır bulundu.

Savcılık iddianamelerinde, Kaftancıoğlu'nun sarf ettiği sözcüklerin eleştiri hakkı ve ifade özgürlüğünün sınırlarını aştığını, Cumhurbaşkanı'nın onur, şeref ve saygınlığını zedelediğini öne sürüyor. Kamuya açık bir alanda yapılan konuşma olması nedeniyle aleniyet unsurunun oluştuğu belirtildi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın vekili aracılığıyla Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunduğu belirtildi. Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü, davaya konu ifadeleri inceledikten sonra kovuşturma izni vermiş ve savcılık ilk derece mahkemesinde dava açmıştır.

Savcılık, Kaftancıoğlu'nun "alenen hakaret" suçundan sorumlu olduğunu düşünüyor. İddianamede, 1 yıl 2 aydan 4 yıl 8 aya kadar hapisle cezalandırılmasını talep etmiştir. Bu ceza aralığı, hırsızlık, uyuşturucu ticareti gibi diğer ağır suçlara benzer seviyelerdedir.

Kaftancıoğlu'nun yazılı savunmasında ise söylenen sözlerin demokratik tartışmanın doğal bir parçası olduğu vurgulandı. Savunmada, ifadelerin somut bir tehdit içermediği, Cumhurbaşkanı'nın kişiliğini hedef almadığı, aksine politikaları eleştiren bir tavır sergilediği ileri sürüldü.

Dava, siyasi tartışmaların hukuki sınırlarının belirlenmesi açısından dikkat çekicidir. Türk Ceza Kanunu'nda yer alan hakaret maddeleri, basın suçları kategorisine girer ve kamuya açık alanda yapılan söylemlerde uygulanabilir. Bununla birlikte ifade özgürlüğü ve eleştiri hakkının korunması hukuk devletinin temel niteliği olarak değerlendirilmektedir.

Mahkeme henüz vicdani kanaat oluşturmamıştır. Savcılığın talebi ile mahkemenin karar verebileceği ceza miktarları arasında fark olması mümkündür. Uygulamada hakaret davalırında bilirkişi raporu, tanık ifadeleri ve konuşmanın yapıldığı bağlam gibi faktörler etkili olur.

Duruşmanın ertelenmesi nedeniyle Kaftancıoğlu'nun zorla getirme emrinin uygulanıp uygulanmayacağı veya ilerleyen duruşmalara özgür iradeleriyle katılıp katılmayacağı konusu açık kalmıştır. Sonraki celse tarihi mahkeme tarafından belirlenecektir.